{"id":945,"date":"2021-06-04T10:35:49","date_gmt":"2021-06-04T08:35:49","guid":{"rendered":"https:\/\/www.pozeraczksiazek.pl\/?p=945"},"modified":"2021-06-04T20:15:02","modified_gmt":"2021-06-04T18:15:02","slug":"ostatnia-misja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.pozeraczksiazek.pl\/?p=945","title":{"rendered":"Ostatnia misja"},"content":{"rendered":"\n

Je\u015bli ogl\u0105dali\u015bcie film „Szcz\u0119ki” (Jaws<\/em>) Stevena Spielberga<\/strong> z 1975 roku, to na pewno pami\u0119tacie Monolog Quinta.<\/p>\n\n\n\n

Sam film, kt\u00f3ry na dobre rozpocz\u0105\u0142 drog\u0119 Spielberga na szczyt panteonu Hollywood, by\u0142 inspirowany ksi\u0105\u017ck\u0105 Petera Benchleya<\/strong> o tym samym tytule oraz prawdziwymi atakami \u017car\u0142acza bia\u0142ego na ludzi u wybrze\u017ca New Jersey w 1916 roku – o czym wspomina\u0142em we wpisie „Przypadkowy ludojad”<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

Historia opowiadana w filmie przez cynicznego \u0142owc\u0119 rekin\u00f3w Quinta, granego przez niezapomnianego Roberta Shawa jest r\u00f3wnie prawdziwa. I jeszcze bardziej tragiczna.<\/p>\n\n\n\n

„Szcz\u0119ki” s\u0105 klasykiem filmowych thriller\u00f3w, ale co charakterystyczne dla Spielberga, najbardziej zapadaj\u0105ca w pami\u0119\u0107 scena i zarazem najbardziej przera\u017caj\u0105ca historia w tym filmie jest opowiadana w spos\u00f3b po\u015bredni – i to w czasie, gdy tytu\u0142owy rekin wcale nie pojawia si\u0119 na ekranie. Zawiera si\u0119 ona w trzy i p\u00f3\u0142 minutowym monologu, kt\u00f3ry Quint wyg\u0142asza do Brody’ego i Hoopera zaraz po tym, gdy towarzysze \u0142ow\u00f3w na rekina ludojada terroryzuj\u0105cego pla\u017ce Amity por\u00f3wnuj\u0105 dla \u017cart\u00f3w swoje cielesne blizny. Quint ujawnia w tej scenie blizny du\u017ce g\u0142\u0119bsze – pokazuj\u0105c widzom, dlaczego sta\u0142 si\u0119 takim cz\u0142owiekiem, jakim jest i jakie s\u0105 rzeczywiste motywy jego dzia\u0142a\u0144.<\/p>\n\n\n\n

Quint pokazuje blizn\u0119 na przedramieniu po usuni\u0119tym tatua\u017cu, a kiedy towarzysze podr\u00f3\u017cy \u017cartuj\u0105, \u017ce pewnie mia\u0142 tam wytatuowany napis „matka” (mother<\/em>), Quint powa\u017cnieje i m\u00f3wi, \u017ce by\u0142a to raczej nazwa okr\u0119tu, na kt\u00f3rym s\u0142u\u017cy\u0142 – USS Indianapolis<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

Historia USS Indianapolis<\/em> jest jedn\u0105 z najbardziej tragicznych i tajemniczych w dziejach marynarki. Zaz\u0119bia si\u0119 przy tym w kluczowy spos\u00f3b z decyduj\u0105cym momentem II Wojny \u015awiatowej, a tym samym z histori\u0105 \u015bwiata.<\/p>\n\n\n\n

USS Indianapolis<\/em>, nazwany na cze\u015b\u0107 stolicy stanu Indiana, zam\u00f3wiony w 1930 roku i zwodowany rok p\u00f3\u017aniej, by\u0142 drugim i ostatnim kr\u0105\u017cownikiem (heavy cruiser<\/em>) typu Portland. Podlega\u0142 jeszcze ustaleniom traktatu waszyngto\u0144skiego z 1922 roku, kt\u00f3ry limitowa\u0142 rozmiar i kaliber artylerii statku. Mia\u0142 186 metr\u00f3w d\u0142ugo\u015bci, szeroko\u015b\u0107 prawie 20 metr\u00f3w i wyporno\u015b\u0107 nieco ponad 10 tysi\u0119cy ton. W czasie wojny jego za\u0142oga liczy\u0142a oko\u0142o 1.200 marynarzy.<\/p>\n\n\n\n

Warto wspomnie\u0107, bo ma to znaczenie dla dalszego przebiegu historii, \u017ce jako kr\u0105\u017cownik Indianapolis<\/em> nie by\u0142 wyposa\u017cony w sonar, poniewa\u017c statki tego typu nie by\u0142y przeznaczone do samotnych wojennych rejs\u00f3w przez ocean naje\u017cony w\u00f3wczas japo\u0144skimi okr\u0119tami podwodnymi. Kr\u0105\u017cowniki, podobnie jak dzisiejsze lotniskowce, musia\u0142y by\u0107 dla swojego bezpiecze\u0144stwa eskortowane przez mniejsze, zaczepne jednostki – niszczyciele, fregaty i lekkie kr\u0105\u017cowniki.<\/p>\n\n\n\n

USS<\/em> Indianapolis<\/em> by\u0142 ulubionym okr\u0119tem samego Franklina Delano Roosevelta, 32 Prezydenta USA, poprzednio zast\u0119pcy sekretarza Marynarki Wojennej. Roosevelt sp\u0119dzi\u0142 na statku kilka tygodni – podczas jednego z pierwszych jego rejs\u00f3w w 1933 roku, a nast\u0119pie jeszcze w dw\u00f3ch rejsach, w tym w dyplomatycznej podr\u00f3\u017cy do kraj\u00f3w Ameryki \u0141aci\u0144skiej w 1936 roku.<\/p>\n\n\n\n

W grudniu 1941 roku Indianapolis<\/em> odbywa\u0142 w\u0142a\u015bnie \u0107wiczenia na Pacyfiku, gdy Japo\u0144czycy niespodziewanie zaatakowali baz\u0119 Pearl Harbor<\/em> na Hawajach. Ruch obliczony na szybkie zneutralizowanie ameryka\u0144skiej floty Pacyfiku i zniech\u0119cenie Stan\u00f3w Zjednoczonych do udzia\u0142u w II Wojnie \u015awiatowej okaza\u0142 si\u0119 mie\u0107 zupe\u0142nie odwrotny skutek.<\/p>\n\n\n\n

Indianapolis<\/em> od razu ruszy\u0142 na poszukiwania japo\u0144skich lotniskowc\u00f3w, z kt\u00f3rych – jak podejrzewano – mia\u0142 zosta\u0107 dokonany atak, ale bez rezultatu. Kolejne jego misje by\u0142y ju\u017c bardziej skuteczne – Indianapolis<\/em> uczestniczy\u0142 z sukcesami w walce o Wyspy Aleuckie (Aleutian Islands<\/em>) a nast\u0119pnie wspiera\u0142 5 Flot\u0119 Pacyfiku w wykonaniu s\u0142ynnych „\u017cabich skok\u00f3w” (Leapfrogging<\/em> lub Island-Hopping<\/em>) w kierunku Japonii. Taktyka ta, zaproponowana przez genera\u0142a Douglasa MacArthura polega\u0142a na zajmowaniu kolejnych wysp na Pacyfiku w celu zbli\u017cenia si\u0119 do archipelagu Wysp Japo\u0144skich i umo\u017cliwienia bliskiego ataku na nie. Bez takich dzia\u0142a\u0144 Amerykanie mogli co najwy\u017cej wykonywa\u0107 ma\u0142o skuteczne i kosztowne, ale podnosz\u0105ce morale dzia\u0142ania w stylu Rajdu Doolittle’a.<\/p>\n\n\n\n

Co ciekawe, w teorii wojskowo\u015bci Leapfrogging<\/em> i Island-Hopping<\/em> nie s\u0105 synonimami – pierwsza taktyka, kt\u00f3rej adwokatem by\u0142 MacArthur zak\u0142ada\u0142a zajmowanie s\u0142abiej ufortyfikowanych wysp i odcinanie od zaopatrzenia tych uzbrojonych mocniej. Druga, kt\u00f3rej apologet\u0105 by\u0142 admira\u0142 Chester Nimitz, zak\u0142ada\u0142a z kolei po prostu ataki na kolejne wyspy – co sko\u0144czy\u0142o si\u0119 dla Amerykan\u00f3w co prawda wygranymi, ale bardzo ci\u0119\u017ckimi walkami o Iwo Jim\u0119 i Okinaw\u0119. USS Indianapolis<\/em> uczestniczy\u0142 w obu tych bitwach.<\/p>\n\n\n\n

W trakcie dni poprzedzaj\u0105cych bitw\u0119 o Okinaw\u0119 Indianapolis<\/em> ostrzeliwa\u0142 wybrze\u017ce i odpiera\u0142 ataki japo\u0144skiego lotnictwa. Dzie\u0144 przed inwazj\u0105, 31 marca 1945 roku, z okr\u0119tu dostrze\u017cono nad ranem nurkuj\u0105cy my\u015bliwiec Nakajima Ki-43 Hayabusa<\/em>. Ostrza\u0142 obronny rozpocz\u0119to od razu, ale cho\u0107 japo\u0144ski samolot zestrzelono, to nie zdo\u0142ano powstrzyma\u0107 go przed zrzuceniem bomby na pok\u0142ad statku. Zgin\u0119\u0142o 9 marynarzy, okr\u0119t zosta\u0142 uszkodzony, ale nie by\u0142y to na szcz\u0119\u015bcie rany \u015bmiertelne. Kad\u0142ub statku wytrzyma\u0142 uszkodzenia i pomimo przechy\u0142u m\u00f3g\u0142 uda\u0107 si\u0119 o w\u0142asnych si\u0142ach w d\u0142ug\u0105 podr\u00f3\u017c na napraw\u0119 do stoczni Mare Island<\/em> niedaleko San Francisco. Dotar\u0142 na miejsce w lipcu – akurat gdy wojna na Pacyfiku wchodzi\u0142a w swoj\u0105 decyduj\u0105c\u0105 faz\u0119.<\/p>\n\n\n\n

I wtedy USS Indianapolis<\/em> otrzyma\u0142 do wykonania kolejn\u0105, bardzo wa\u017cn\u0105 dla historii \u015bwiata misj\u0119.<\/p>\n\n\n\n

15 lipca 1945 roku kapitan Charles McVay zosta\u0142 wezwany na spotkanie w kwaterze dow\u00f3dztwa marynarki wojennej w San Francisco. W \u017co\u0142nierskich s\u0142owach przekazano mu, \u017ce na jego okr\u0119cie zostanie w najbli\u017cszym czasie umieszczony \u0142adunek w najwy\u017cszym stopniu tajny, kt\u00f3ry ma zosta\u0107 jak najszybciej i za wszelk\u0105 cen\u0119 dostarczony do bazy na wyspie Tinian w archipelagu Marian\u00f3w P\u00f3\u0142nocnych.<\/p>\n\n\n\n

Baza na wyspie Tinian by\u0142a prawdopodobnie najwa\u017cniejsz\u0105 ameryka\u0144sk\u0105 lokalizacj\u0105 w wojnie na Pacyfiku. Znajdowa\u0142a si\u0119 w odleg\u0142o\u015bci 1.500 mil od Wysp Japo\u0144skich, co stanowi\u0142o wystarczaj\u0105cy dystans umo\u017cliwiaj\u0105cy wykonywanie bezpo\u015brednich nalot\u00f3w przez nowe ameryka\u0144skie bombowce, b\u0119d\u0105ce dzi\u015b same w sobie symbolem II Wojny \u015awiatowej – B-29 Superfortess<\/em>. Lot bojowy z bazy do Tokio i z powrotem zajmowa\u0142 12 godzin. <\/p>\n\n\n\n

Po przej\u0119ciu wyspy w 1944 roku, w wyniku perfekcyjnej operacji desantowej, Amerykanie rozpocz\u0119li szeroko zakrojone prace budowlane trwaj\u0105ce 45 dni i nocy bez przerwy. Efektem by\u0142o powstanie najwi\u0119kszej bazy lotniczej na \u015bwiecie. Jej zdj\u0119cia robi\u0105 wra\u017cenie do dzi\u015b – wyspa wielko\u015bci Manhattanu i znajduj\u0105ca si\u0119 w odleg\u0142o\u015bci 6.000 mil od wybrze\u017ca USA zosta\u0142a niemal w po\u0142owie zaj\u0119ta przez najwi\u0119ksze na \u015bwiecie lotnisko wojskowe, obs\u0142uguj\u0105ce setki bombowc\u00f3w i wyposa\u017cone w pe\u0142n\u0105 infrastruktur\u0119 towarzysz\u0105c\u0105. Baz\u0119 nazwano kryptonimem Destination<\/em> („Cel”) i wykonano z niej najwa\u017cniejsze operacje lotnicze w wojnie z Japoni\u0105, pod dow\u00f3dztwem bezwzgl\u0119dnego genera\u0142a Curtisa LeMaya – w tym najwi\u0119ksze i najbardziej tragiczne pod wzgl\u0119dem liczby ofiar dywanowe bombardowanie Tokio w nocy z 9 na 10 marca 1945 roku. <\/p>\n\n\n\n

Tymczasem sprawy w San Francisco nabiera\u0142y rozp\u0119du. 16 lipca zapowiadany sekretny \u0142adunek zosta\u0142 dostarczony na pok\u0142ad USS Indianapolis<\/em>. Sk\u0142ada\u0142 si\u0119 z dw\u00f3ch nieoznaczonych kontener\u00f3w – jeden z nich by\u0142 stalowy, a drugi o\u0142owiany. Przesy\u0142k\u0119 dor\u0119czono do San Francisco prosto z Los Alamos w Nowym Meksyku, gdzie naukowcy pod wodz\u0105 doktora Roberta Oppenheimera oraz genera\u0142a Leslie Grovesa prowadzili od kilku lat sekretny projekt naukowo-przemys\u0142owy, kt\u00f3ry mia\u0142 zmieni\u0107 losy wojny oraz \u015bwiata. Projekt Manhattan.<\/p>\n\n\n\n

Stalowy kontener zawiera\u0142 komponenty do uzbrojenia i detonacji dw\u00f3ch niekonwencjonalnych bomb, kt\u00f3re mia\u0142y przej\u015b\u0107 do historii jako Little Boy<\/em> i Fat Man<\/em>. Ju\u017c za kilka tygodni obie mia\u0142y zr\u00f3wna\u0107 z ziemi\u0105 miasta Hiroszima i Nagasaki w Japonii w pierwszym w historii nuklearnym ataku wojskowym. <\/p>\n\n\n\n

Kontener o\u0142owiany zawiera\u0142 z kolei 64 kilogramy wzbogaconego uranu-235, kt\u00f3ry mia\u0142 zapewni\u0107 niszczycielsk\u0105 moc Little Boy’owi<\/em>, zrzuconemu wkr\u00f3tce na Hiroszim\u0119. By\u0142a to w\u00f3wczas po\u0142owa \u015bwiatowych zapas\u00f3w tego izotopu.<\/p>\n\n\n\n

Indianapolis<\/em> wyruszy\u0142 w misj\u0119 w po\u015bpiechu, jeszcze tego samego dnia. A by\u0142 to dzie\u0144, w kt\u00f3rym nad ranem na pustyni w pobli\u017cu miasta Almogordo w Nowym Meksyku, w miejscu okre\u015blanym proroczo przez hiszpa\u0144skich konkwistador\u00f3w jako Jornada del Muerto<\/em> („Droga Umar\u0142ego”), przeprowadzono pierwszy w historii ludzko\u015bci test nowej broni. W ramach operacji o kryptonimie Trynity<\/em>, na oczach naukowc\u00f3w i wojskowych eksplodowa\u0142a eksperymentalna bomba plutonowa The Gadget<\/em>, z si\u0142\u0105 22 tysi\u0119cy ton trotylu. Fala uderzeniowa by\u0142\u0105 odczuwalna 160 kilometr\u00f3w od miejsca eksplozji a grzyb atomowy osiagn\u0105\u0142 wysoko\u015b\u0107 12 kilometr\u00f3w. Atmosfera ziemska na szcz\u0119\u015bcie nie zapali\u0142a si\u0119, jak si\u0119 tego obawiano. O historii koncepcji i budowy bomby atomowej opowiada w doskona\u0142y spos\u00f3b monumentalna i nagrodzona Pulitzerem ksi\u0105\u017ck\u0105 Richarda Rhodesa – „Jak powsta\u0142a bomba atomowa” (The Making of the Atomic Bomb<\/em>)<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

Prezydent Harry Truman, nast\u0119pca Roosevelta, oczekiwa\u0142 niecierpliwie na wynik testu w trakcie kluczowej dla los\u00f3w powojennego \u015bwiata Konferencji w Poczdamie. „Wyniki wydaj\u0105 si\u0119 by\u0107 zadowalaj\u0105ce, a nawet przekroczy\u0142y wst\u0119pne oczekiwania<\/em>” – zameldowano mu. Tak rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 era atomu.<\/p>\n\n\n\n

Robert Oppenheimer, genialny organizator i wizjoner, chyba lepiej zrozumia\u0142 znaczenie tego, co si\u0119 tego dnia wydarzy\u0142o, cytuj\u0105c s\u0142owa ze \u015bwi\u0119tej hinduskiej ksi\u0119gi Bhawadgita<\/em>: „Jasno\u015b\u0107 tysi\u0105ca s\u0142o\u0144c, rozb\u0142ys\u0142ych na niebie, oddaje moc Jego pot\u0119gi. Teraz sta\u0142em si\u0119 \u015amierci\u0105, niszczycielem \u015bwiat\u00f3w<\/em>„. Histori\u0119 Oppenheimera, od triumfu do tragedii, opowiada ksi\u0105\u017cka Kai Bird i Martina J. Sherwina – American Prometheus: The Triumph and Tragedy of J. Robert Oppenheimer<\/em><\/strong> (brak polskiego wydania).<\/p>\n\n\n\n

Kapitan McVay zosta\u0142 poinstruowany, \u017ce w przypadku zatopienia okr\u0119tu priorytetem ma by\u0107 ochrona drogocennego \u0142adunku, nie za\u0142ogi. USS Indianapolis<\/em> pop\u0119dzi\u0142 nast\u0119pnie bez eskorty do bazy Pearl Harbor<\/em>, dok\u0105d dotar\u0142 w rekordowym czasie nieca\u0142ych 75 godzin. Nast\u0119pnie ruszy\u0142 do Celu – na wysp\u0119 Tinian, gdzie czeka\u0142a ju\u017c na niego specjalnie przygotowana przysta\u0144. \u0141adunek, kt\u00f3ry mia\u0142 wkr\u00f3tce odmieni\u0107 losy wojny, zosta\u0142 dostarczony 26 lipca 1945 roku. <\/p>\n\n\n\n

Po uko\u0144czeniu sekretnej misji Indianapolis<\/em> pop\u0142yn\u0105\u0142 na wysp\u0119 Guam, gdzie otrzyma\u0142 rozkaz p\u0142yni\u0119cia dalej – 1.500 mil na zach\u00f3d na filipi\u0144sk\u0105 wysp\u0119 Leyte. Tam po odbyciu \u0107wicze\u0144 statek mia\u0142 wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w decyduj\u0105cej ods\u0142onie Wojny na Pacyfiku – spodziewanej inwazji na Japoni\u0119, kt\u00f3ry mog\u0142a poch\u0142on\u0105\u0107 setki tysi\u0119cy ofiar po obu stronach konfliktu i by\u0142aby najwi\u0119ksz\u0105 operacj\u0105 desantow\u0105 w historii \u015bwiata.<\/p>\n\n\n\n

Kapitan McVay poprosi\u0142, aby jego statek by\u0142 w tej podr\u00f3\u017cy eskortowany przez niszczyciela, obawiaj\u0105c si\u0119 aktywno\u015bci japo\u0144skich \u0142odzi podwodnych. Jego pro\u015bba zosta\u0142a jednak odrzucona – us\u0142ysza\u0142, \u017ce teatr wojenny przesun\u0105\u0142 si\u0119 obecnie dalej na p\u00f3\u0142noc i w zwi\u0105zku z tym ryzyko napotkania wrogich jednostek by\u0142o bardzo niskie. By\u0142a to by\u0107 mo\u017ce prawda je\u015bli chodzi o jednostki nawodne, ale w rzeczywisto\u015bci intuicja McVaya by\u0142a prawid\u0142owa – Indianapolis<\/em> musia\u0142 przekroczy\u0107 obszar patrolowany przez dwie japo\u0144skie \u0142odzie podwodne. Co wi\u0119cej, wszystko wskazuje na to, \u017ce ameryka\u0144skie dow\u00f3dztwo wiedzia\u0142o o tym, przechwytuj\u0105c ju\u017c wcze\u015bniej japo\u0144skie sygna\u0142y komunikacyjne. A jednak w tym przypadku eskorty odm\u00f3wiono. A co jeszcze dziwniejsze, misja USS Indianapolis<\/em> nadal by\u0142a – z niewyja\u015bnionych do dzi\u015b przyczyn – uwa\u017cana za trwaj\u0105c\u0105. I nadal \u015bci\u015ble tajn\u0105.<\/p>\n\n\n\n

USS Indianapolis<\/em> wyruszy\u0142 w swoj\u0105 ostatni\u0105 podr\u00f3\u017c 28 lipca i mia\u0142 dotrze\u0107 na Filipiny 3 dni p\u00f3\u017aniej – 31 lipca. Nigdy tam jednak nie dotar\u0142.<\/p>\n\n\n\n

„Japo\u0144ska \u0142\u00f3d\u017a podwodna wpakowa\u0142a dwie torpedy w nasz bok, Szefie. Wracali\u015bmy z Tinian, p\u0142yn\u0119li\u015bmy na Layte. Dopiero co dostarczyli\u015bmy bomb\u0119. Bomb\u0119 z Hiroszimy. 1.100 ludzi znalaz\u0142o si\u0119 w wodzie. Statek zaton\u0105\u0142 w 12 minut.<\/em>” (\u201cJapanese submarine slammed two torpedoes into her side, Chief. Was comin\u2019 back from the island of Tinian to Leyte. We\u2019d just delivered the bomb, the Hiroshima bomb. Eleven hundred men went into the water. Vessel went down in 12 minutes.<\/em>) – zaczyna swoj\u0105 opowie\u015b\u0107 Quint.<\/p>\n\n\n\n

Tu\u017c po p\u00f3\u0142nocy 30 lipca Indianapolis<\/em>, znajduj\u0105c si\u0119 1.000 mil na wsch\u00f3d od Filipin, przeci\u0105\u0142 kurs z japo\u0144sk\u0105 \u0142odzi\u0105 podwodn\u0105 I-58 pod dow\u00f3dztwem Mochitsury Hashimoto. Zosta\u0142 dostrze\u017cony. Hashimoto my\u015bl\u0105c, \u017ce ma do czynienia z najnowsz\u0105 generacj\u0105 ameryka\u0144skiego okr\u0119tu wojskowego, zarz\u0105dzi\u0142 natychmiastowe bojowe zanurzenie i gdy Indianapolis<\/em> zbli\u017cy\u0142 si\u0119 na odleg\u0142o\u015b\u0107 1.500 metr\u00f3w wystrzeli\u0142 w jego kierunku 6 torped, z czego 2 na pewno dotar\u0142y do celu. To wystarczy\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

USS Indianapolis<\/em>, jak wspomina Quint, zaton\u0105\u0142 w zaledwie 12 minut, ale pomimo gwa\u0142towno\u015bci ca\u0142ej akcji, co najwy\u017cej 300 marynarzy z 1.195 znajduj\u0105cych si\u0119 na pok\u0142adzie w tym rejsie zaton\u0119\u0142o wraz z nim. Wynika\u0142o to z faktu, \u017ce na statku mia\u0142a akurat miejsce zmiana warty i pomimo p\u00f3\u017anej pory marynarze nie spali, gdy uderzy\u0142y japo\u0144skie torpedy.<\/p>\n\n\n\n

I w ten spos\u00f3b oko\u0142o 900 marynarzy (Quint nieco zawy\u017cy\u0142 ich liczb\u0119) wyl\u0105dowa\u0142o \u017cywych w zimnych wodach Pacyfiku, czekaj\u0105c na ratunek. Ten jednak z niewyja\u015bnionych przyczyn nie nadchodzi\u0142.<\/p>\n\n\n\n

Min\u0105\u0142 31 lipca, p\u00f3\u017aniej 1 sierpnia, a ameryka\u0144ska marynarka nie podj\u0119\u0142a \u017cadnych dzia\u0142a\u0144 w celu odnalezienia zaginionej za\u0142ogi. USS Indianapolis<\/em> mia\u0142 dotrze\u0107 na Filipiny ju\u017c 31 lipca, ale z jakiego\u015b powodu oficer operacyjny na Leyte, niejaki Gibson, nie zrobi\u0142 nic – nawet nie poinformowa\u0142 wy\u017cszego dow\u00f3dztwa, \u017ce oczekiwany statek nie dotar\u0142 na miejsce.<\/p>\n\n\n\n

Marynarze byli zatem zdani na siebie samych. Oraz \u0142ask\u0119 i nie\u0142ask\u0119 oceanu.<\/p>\n\n\n\n

„Nie widzia\u0142em rekina mo\u017ce przez p\u00f3\u0142 godziny. Pierwszy by\u0142 \u017car\u0142acz tygrysi. 13 st\u00f3p. Wiesz jak oceni\u0107 to z wody, Szefie? Patrzysz na odleg\u0142o\u015b\u0107 mi\u0119dzy p\u0142etw\u0105 a ogonem. Nie wiedzieli\u015bmy natomiast, \u017ce nasza misja by\u0142a tajna i nie zosta\u0142 wys\u0142any \u017caden sygna\u0142 ratunkowy. Przez tydzie\u0144 nawet nie zauwa\u017cono, \u017ce mamy op\u00f3\u017anienie. Pierwszego ranka, Szefie, rekiny zacz\u0119\u0142y nadp\u0142ywa\u0107, wi\u0119c sformowali\u015bmy si\u0119 w ciasne grupy. To by\u0142o jak w tych starych kalendarzach, no wiesz jak te grupki piechoty w bitwie pod Waterloo. Pomys\u0142 by\u0142 taki, \u017ce gdy rekin podp\u0142ywa\u0142 do najbli\u017cszego cz\u0142owieka, to ten zaczyna\u0142 uderza\u0107 w wod\u0119 i ha\u0142asowa\u0107. Czasem rekin odp\u0142ywa\u0142… Ale czasem nie chcia\u0142 odp\u0142yn\u0105\u0107.<\/em>” (Didn\u2019t see the first shark for about a half-hour. Tiger. 13-footer. Know how you know that when you’re in the water, Chief? You tell by lookin\u2019 from the dorsal to the tail. What we didn\u2019t know, was that our bomb mission had been so secret, no distress signal had been sent. They didn\u2019t even list us overdue for a week. Very first light, Chief, sharks come cruisin\u2019, so we formed ourselves into tight groups. It was kinda like old squares in a battle, like you see in a calendar, like the Battle of Waterloo and the idea was the shark come to the nearest man, that man he starts poundin\u2019 and hollerin\u2019 and sometimes that shark he go away\u2026 But sometimes he wouldn\u2019t go away.<\/em>).<\/p>\n\n\n\n

Niekt\u00f3re \u017ar\u00f3d\u0142a wskazuj\u0105, \u017ce wbrew temu co m\u00f3wi\u0142 Quint, sygna\u0142 SOS zosta\u0142 jednak nadany i us\u0142yszany przez ameryka\u0144skie stacje nas\u0142uchowe. Jedna uzna\u0142a z jakiego\u015b powodu, \u017ce jest to podst\u0119p Japo\u0144czyk\u00f3w. Natomiast \u017co\u0142nierze znajduj\u0105cy si\u0119 w dw\u00f3ch kolejnych albo spali, albo byli zbyt pijani, aby podj\u0105\u0107 jakiekolwiek dzia\u0142ania. Nie zrobiono wi\u0119c nic.<\/p>\n\n\n\n

Marynarze z zatopionego USS Indianapolis<\/em> prze\u017cywali w tym czasie piekielne m\u0119ki. Byli wyzi\u0119bieni i odwodnieni. Ale najwi\u0119kszym problemem by\u0142y rekiny – pech chcia\u0142, \u017ce USS Indianapolis <\/em>zaton\u0105\u0142 dok\u0142adnie w miejscu ich sezonowego \u017cerowania. Jak m\u00f3wi Quint rekiny nie chcia\u0142y odp\u0142yn\u0105\u0107 – wr\u0119cz przeciwne, z ka\u017cd\u0105 kropl\u0105 krwi w oceanie nadp\u0142ywa\u0142y kolejne i kolejne, kt\u00f3re zabija\u0142y i po\u017cera\u0142y wycie\u0144czonych marynarzy. Jednego po drugim – w tempie kilku os\u00f3b na godzin\u0119.<\/p>\n\n\n\n

„Czasami taki rekin patrzy\u0142 prosto na ciebie. Prosto w oczy. A musisz wiedzie\u0107, \u017ce rekin ma oczy pozbawione \u017cycia. Czarne, jak oczy lalki. Kiedy ci\u0119 atakuje nie wygl\u0105da w og\u00f3le jakby by\u0142 \u017cywy… dop\u00f3ki ci\u0119 nie nie ugryzie, a wtedy te czarne oczy przewracaj\u0105 si\u0119 i staj\u0105 si\u0119 bia\u0142e… i s\u0142yszysz ten straszny krzyk. Ocean staje si\u0119 czerwony i pomimo tego ca\u0142ego uderzania w wod\u0119 i ha\u0142as\u00f3w te rekiny wci\u0105\u017c przyp\u0142ywaj\u0105… i rozrywaj\u0105 ci\u0119 na strz\u0119py.<\/em>” (Sometimes that shark looks right into ya. Right into your eyes. You know, a thing about a shark is he\u2019s got lifeless eyes. Black eyes, like a doll\u2019s eyes. When he comes at ya, he doesn\u2019t even seem to be livin\u2019\u2026 util he bites ya, and those black eyes roll over white and then\u2026 ah then you hear that terrible high-pitched screamin\u2019. The ocean turns red, and despite all the poundin\u2019 and hollerin\u2019 those sharks come in and\u2026 they rip you to pieces.<\/em>).\u00a0<\/p>\n\n\n\n

„Pod koniec tego pierwszego \u015bwitu stracili\u015bmy 100 ludzi. Nie wiem ile tam by\u0142o rekin\u00f3w, mo\u017ce z tysi\u0105c. Nie wiem ilu ludzi, ale gin\u0119\u0142o \u015brednio 6 na godzin\u0119. Czwartek rano, Szefie, natkn\u0105\u0142em si\u0119 na mojego koleg\u0119, Herbie Robinsona z Cleveland. Gra\u0142 w baseball. Kumpel ze s\u0142u\u017cby. My\u015bla\u0142em, \u017ce \u015bpi. Si\u0119gn\u0105\u0142em aby go obudzi\u0107. Wyp\u0142yn\u0105\u0142 na powierzchni\u0119 jak boja. By\u0142 przegryziony od pasa w d\u00f3\u0142.<\/em>” (You know, by the end of that first dawn, lost a hundred men. I don\u2019t know how many sharks, maybe a thousand. I don’t know how many men. They averaged six an hour. On Thursday mornin\u2019, Chief, I bumped into a friend of mine, Herbie Robinson from Cleveland. Baseball player. Boatswain’s mate. I thought he was asleep. I reached over to wake him up. He bobbed up and down in the water, he was like a kinda top. Upended. Well, he\u2019d been bitten in half below the waist.<\/em>).<\/p>\n\n\n\n

Dopiero 2 sierpnia marynarze, a przynajmniej ci kt\u00f3rzy jeszcze \u017cyli, zostali dostrze\u017ceni z powietrza przez Wilbura Gwinna, pilota bombowca Lockheed Ventura<\/em>. Wkr\u00f3tce na miejsce zacz\u0119\u0142y przylatywa\u0107 hydroplany Consolidated PBY Catalina<\/em>, wy\u0142awiaj\u0105c rozbitk\u00f3w z wody niewielkimi grupami.<\/p>\n\n\n\n

„Pi\u0105tego dnia, Lockheed Ventura przelecia\u0142 nisko i zauwa\u017cy\u0142 nas, m\u0142ody pilot, m\u0142odszy ni\u017c nasz pan Hooper. W ka\u017cdym azie zauwa\u017cy\u0142 nas i trzy godziny p\u00f3\u017aniej te stare grube PBY zacz\u0119\u0142y nadlatywa\u0107 jeden po drugim i zabiera\u0107 nas z wody. Wtedy ba\u0142em si\u0119 najbardziej. Czekaj\u0105c na moj\u0105 kolej. Nigdy ju\u017c nie za\u0142o\u017c\u0119 kamizelki ratunkowej. A wi\u0119c 1.000 ludzi trafi\u0142o do wody. Wysz\u0142o 316. Rekiny wzi\u0119\u0142y reszt\u0119. 19 lipca 1945 roku.<\/em>” (Noon the fifth day, a Lockheed Ventura swung in low and he saw us, a young pilot, a lot younger than Mr. Hooper here, anyway he saw us and three hours later a big ol\u2019 fat PBY come down and started to pick us up. You know that was the time I was most frightened. Waitin\u2019 for my turn. I\u2019ll never put on a lifejacket again. So, eleven hundred men went into the water. 316 men come out. The sharks took the rest. June the 29th, 1945.<\/em>).<\/p>\n\n\n\n

Zatopienie USS Indianapolis<\/em> by\u0142o najbardziej tragiczn\u0105 pod wzgl\u0119dem liczby ofiar katastrof\u0105 morsk\u0105 w historii USA. W \u015bwiatowych anna\u0142ach daleko jej oczywi\u015bcie do tragedii Wilhelma Gustloffa<\/em>, ale przera\u017caj\u0105cy los marynarzy Indianapolis<\/em>, kt\u00f3rzy tak d\u0142ugo czekali w wodzie na ratunek, maj\u0105c do wyboru \u015bmier\u0107 przez utopienie lub bycie po\u017cartym przez rekina, przemawia do wyobra\u017ani bardziej ni\u017c wszelkie statystyki. To dlatego Quint zarzeka\u0142 si\u0119, \u017ce nigdy ju\u017c nie za\u0142o\u017cy kamizelki ratunkowej – wola\u0142 odt\u0105d pozosta\u0107 panem swojego losu.<\/p>\n\n\n\n

W trakcie wojny Amerykanie stracili ponad 700 statk\u00f3w, ale tylko kapitana Charlesa McVaya postawiono z tego powodu przed s\u0105dem wojskowym. Zarzucono mu niep\u0142yni\u0119cie zygzakiem oraz niew\u0142a\u015bciw\u0105 organizacj\u0119 akcji ratunkowej. Tylko pierwszy zarzut mia\u0142 jakie\u015b oparcie w rzeczywisto\u015bci, cho\u0107 bior\u0105cy udzia\u0142 w procesie jako \u015bwiadek kapitan Hashimoto podkre\u015bla\u0142, \u017ce i tak zatopi\u0142by ju\u017c dostrze\u017cony statek. McVay zosta\u0142 symbolicznie skazany, g\u0142\u00f3wnie w wyniku nacisk\u00f3w \u00f3wczesnego kierownictwa marynarki – w tym admira\u0142a Ernesta Kinga, z kt\u00f3rym mia\u0142 osobisty zatarg. Zosta\u0142 ostatecznie (i po\u015bmiertnie) zrehabilitowany, ale dopiero 50 lat p\u00f3\u017aniej, w 2000 roku. W tamtym momencie wypadek z\u0142ama\u0142 mu karier\u0119. Odszed\u0142 z wojska na wczesn\u0105 emerytur\u0119. N\u0119kany przez poczucie winy i wyrzuty sumienia pope\u0142ni\u0142 samob\u00f3jstwo w 1968 roku.<\/p>\n\n\n\n

„Ale bomb\u0119 dostarczyli\u015bmy<\/em>.” (Anyway, we delivered the bomb.<\/em>) – ko\u0144czy sw\u00f3j dramatyczny monolog Quint.<\/p>\n\n\n\n

Faktycznie. 6 sierpnia 1945 roku, bombowiec B-29<\/em> o nazwie Enola Gay<\/em>, pilotowa\u0142 przez pu\u0142kownika Paula Tibettsa zrzuci\u0142 bomb\u0119 atomow\u0105 Little Boy<\/em> na Hiroszim\u0119. Z 64 kilogram\u00f3w uranu tylko 800 gram uleg\u0142o rozszczepieniu, a jedynie 600 gram zamieni\u0142o si\u0119 w czysta energi\u0119. Ale to wystarczy\u0142o, aby zr\u00f3wna\u0107 Hiroszim\u0119 z ziemi\u0105 i zabi\u0107 jednego dnia 100 tysi\u0119cy ludzi. Kiedy kapitan Hashimoto wr\u00f3ci\u0142 do domu, ca\u0142a jego rodzina nie \u017cy\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

14 sierpnia, mimo sprzeciw\u00f3w ze strony wojskowych, cesarz Hirohito zdecydowa\u0142 si\u0119 na \u201eco\u015b, co by\u0142o nie do pomy\u015blenia\u201d. Japonia skapitulowa\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

Setki tysi\u0119cy ludzi zgin\u0119\u0142o na polach bitew i w bombardowaniach, w tym od dw\u00f3ch przera\u017caj\u0105cych bomb atomowych, zgin\u0119li tak\u017ce marynarze USS Indianapolis<\/em>. Ale kapitulacja Japonii zapobieg\u0142a \u015bmierci kolejnych setek tysi\u0119cy \u017co\u0142nierzy i cywil\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

O wojnie na Pacyfiku i kampanii maj\u0105cej na celu pokonanie Japonii \u015bwietnie opowiada ksi\u0105\u017cka z wydawanej co roku serii „Killing…” – Bill O’Reilly i Martin Dugard – Killing the Rising Sun: How America Vanquished World War II Japan<\/em><\/strong> (brak polskiego wydania). <\/p>\n\n\n\n

Z kolei histori\u0119 USS Indianapolis<\/em> i kapitana Charlesa McVaya opowiada ksi\u0105\u017cka Lynn Vincent i Sary Vladic – Indianapolis: The true Story of the Worst Sea Distater in the U.S. Naval History and the Fifty-year Fight to Exonerate an Innocent Man<\/em><\/strong> (brak polskiego wydania).<\/p>\n\n\n\n

Ameryka wy\u0142oni\u0142a si\u0119 z zako\u0144czonej w ten spos\u00f3b wojny jako nuklearne mocarstwo, nadchodzi\u0142 nowy \u0142ad. To by\u0142a przy tym ostatnia taka wojna, ostatnia wojna konwencjonalna. Wkr\u00f3tce dwa wielkie mocarstwa stan\u0105 naprzeciw siebie z ca\u0142ym swoim arsena\u0142em j\u0105drowym, mog\u0105cym zetrze\u0107 z powierzchni Ziemi ludzko\u015b\u0107 w kilka godzin. Ale \u017cadne z nich nie u\u017cyje go. Zaszachuj\u0105 si\u0119 nawzajem w zimnej wojnie.<\/p>\n\n\n\n

Odstraszaj\u0105ca si\u0142a atomu – \u0142adunku, kt\u00f3ry z takim nara\u017ceniem \u017cycia i po\u015bwieceniem setek marynarzy transportowa\u0142 w 1945 roku USS Indianapolis<\/em> dzia\u0142a do dzi\u015b.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Je\u015bli ogl\u0105dali\u015bcie film „Szcz\u0119ki” (Jaws) Stevena Spielberga z 1975 roku, to na pewno pami\u0119tacie Monolog Quinta. Sam film, kt\u00f3ry na dobre rozpocz\u0105\u0142 drog\u0119 Spielberga na szczyt panteonu Hollywood, by\u0142 inspirowany ksi\u0105\u017ck\u0105 Petera Benchleya o tym samym tytule oraz prawdziwymi atakami \u017car\u0142acza bia\u0142ego na ludzi u wybrze\u017ca New Jersey w 1916 roku – o czym wspomina\u0142em […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":957,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12,9],"tags":[],"class_list":["post-945","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-czy-pamietasz","category-historie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.pozeraczksiazek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/945","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.pozeraczksiazek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.pozeraczksiazek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pozeraczksiazek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pozeraczksiazek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=945"}],"version-history":[{"count":14,"href":"https:\/\/www.pozeraczksiazek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/945\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":965,"href":"https:\/\/www.pozeraczksiazek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/945\/revisions\/965"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pozeraczksiazek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/957"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.pozeraczksiazek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=945"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pozeraczksiazek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=945"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pozeraczksiazek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=945"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}